Poleć znajomym

Ziemniaki - wartości odżywcze i odmiany

Autor: Data: 21 września 2009, 20:01 Komentarze (12) »

Bez obecności ziemniaków trudno nam wyobrazić sobie współczesną kuchnię. Można z nich przygotować dziesiątki różnych potraw. Ponadto nie są kaloryczne - mają pięć razy mniej kalorii niż makaron czy kasza.

Ziemniaki dostarczają nam sporo minerałów i witamin. Ponadto są lekkostrawne, a zawarte w nich związki są łatwo przyswajalne. Zawierają więcej witaminy C niż jabłko i dynia. W ziemniakach są też witaminy A, B1, B2, B3, B6 i PP. Jest ich niewiele, ale, że ziemniaki jadamy dosyć często, to są ich ważnym źródłem. Bulwy ziemniaka zawierają błonnik, który ułatwia trawienie, pomaga w walce z nadwagą i obniża poziom cholesterolu. Prawie nie zawierają tłuszczu i dostarczają mało kalorii - 77 kcal w 100 g. Do tego mają właściwości zasadotwórcze, dzięki czemu równoważą kwasotwórcze oddziaływanie na organizm mięsa, z którym je zwykle podajemy.

Ziemniaki mają sporo potasu, który obniża ciśnienie krwi oraz magnez, który jest budulcem zębów i kości, poprawia przemianę materii, łagodzi stany zmęczenia i stres. Mają też nieco wapnia, żelaza i fosforu. Ciekawostką jest, że stare ziemniaki są bardziej kaloryczne niż młode, ale mają mniej witaminy C. Za to zawierają więcej potasu i fosforu, witamin B1 i B6.

W ziemniaku składniki rozmieszczone są nierównomiernie. Najwięcej minerałów i witamin znajduje się tuż pod skórką. Natomiast w środku gromadzi się głównie skrobia. Dlatego obierajmy ziemniaki cienko, a jeszcze lepiej to byłoby gotować je lub piec w mundurkach.. Straty składników odżywczych ziemniaków gotowanych w łupinach wynoszą do 20 proc., a obranych do 54 proc. Większość witamin zawartych w ziemniakach jest rozpuszczalna w wodzie. Dlatego ziemniaków nie obieramy na zapas i nie zostawiamy zalanych wodą, tylko gotujemy w małej ilości osolonej wody, możliwie jak najkrócej, i od razu podajemy. Mała ilość płynu i większe stężenie soli obniżają straty składników odżywczych. Wywar można wykorzystać do sosów i zup. Jeszcze lepiej gotować ziemniaki na parze. Gotując w ten sposób obrane ziemniaki, stracimy tylko 10–25 proc. cennych składników. Innym dobrym sposobem ich przyrządzania jest pieczenie. Natomiast podczas smażenia straty witaminy C mogą dochodzić do 45 proc., a przy tym rośnie kaloryczność. Z tego samego powodu lepiej unikać mocno przetworzonych wyrobów z ziemniaków – chipsów, frytek czy gotowego purée: niewiele w nich wartości odżywczych, za to dużo tłuszczu i sztucznych dodatków. W ziemniakach młodych i starych kiełkujących występuje solanina, związek toksyczny podejrzany o właściwości rakotwórcze. Odrzucajmy więc ziemniaki zzieleniałe, a stare obierajmy nieco grubiej. Wywar z ziemniaków młodych i starych należy wylać, bo przechodzi do niego solanina.

Aby przygotować smaczne i zdrowe potrawy musimy cos nieco wiedzieć o odmianach ziemniaków. Ziemniaki dzielą się na twarde (typ A), zachowujące formę – takie najlepiej nadają się na sałatki, kartofle smażone i w łupince oraz na grilla, oraz średniotwarde (typ B), które przy końcu gotowania stają się kruche, zaś przy smażeniu miękkie wewnątrz, a z wierzchu chrupiące – z nich robisz wspaniałe frytki czy placki, kartofelki z wody i zupy (ale nie zupę-krem). Ostatnim rodzajem są ziemniaki mączyste, łatwo rozpadające się (typ C), doskonałe na babki, farsze, kluski czy purée albo do zagęszczania zup. Przy kupnie ziemniaków ważny jest też wygląd bulwy. Nie mogą być one uszkodzone, zielone, skórka powinna być gładka, a miąższ o jednolitej barwie.

Dzięki temu, że ziemniaki zawierają sporo witamin, minerałów, błonnika i, że są lekkostrawne mogą mieć zastosowanie lecznicze.

Gotowane ziemniaki, dzięki posiadanym wartościom odżywczym, a jednocześnie łatwo przyswajalnej skrobi, są zalecane osobom wracającym do zdrowia lub cierpiącym na choroby układu pokarmowego, a nawet niemowlętom, które matki odstawiły od piersi. Ziemniaki, podobnie jak inne warzywa, zawierają sporo błonnika i dlatego właśnie sprzyjają procesom trawienia, pomagają na zaparcia, biegunki i ułatwiają usuwanie cholesterolu z organizmu. Znanym od wieków naturalnym sposobem leczenia wrzodów żołądka, nadciśnienia i artretyzmu jest systematyczne picie soku z surowych ziemniaków. Z kolei wywar z ziemniaków gotowanych lub z obierek rozpuszcza kamienie, i to zarówno nerkowe, jak i żółciowe.

Zobacz więcej o: odmiany ziemniaków, wartości odżywcze ziemniaków, właściwości ziemniaków

10 sekretnych przepisów

na dania z 10 najlepszych restauracji świata

Ebook: 10 sekretnych przepisów na dania z 10 najlepszych restauracji świata

Przystępne przepisy do zrobienia w domu! Pobierz ebook z sekretnymi przepisami na 10 wspaniałych dań z 10 najlepszych restauracji na świecie.

Pobierz dzisiaj za darmo!

Wysyłając ten formularz akceptujesz Regulamin serwisu. Nie sprzedajemy i nie przekazujemy informacji o naszych użytkownikach podmiotom trzecim.

Komentarze:

  1. pati (Gość) 30 grudnia 2010, 17:41

    to jest fajne

  2. MiW (Gość) 22 stycznia 2011, 14:33

    Przejrzyście i na temat.
    Super :D

  3. ibrahimović (Gość) 6 lutego 2011, 13:31

    mi chodzi z czego jest zrobione z cukru bialka tluszczy czy witamin i soli mieneralnych

  4. halina52 28 lutego 2011, 14:14

    Bardzo dobry artykuł o ziemniakach.

  5. urszulka (Gość) 14 marca 2011, 17:54

    super! dzieki, teraz dostanę na 100% 6!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!


    :) ;) :0 :) ;)

  6. Dośka (Gość) 5 listopada 2011, 15:44

    Fajny artykuł

  7. EEE (Gość) 30 grudnia 2011, 14:27

    Nie kupujcie ziemniaków w BIEDRONCE, sa obrzydliwe, mączne, białe, rozsypujące się, z zewnatrz piękne i czyste, w w środku sine. Gotowanie to jakiś koszmar! Gotowałam na wszelkie mozliwe sposoby. Z solą, bez soli, w dużej ilości wody i w małej, prawie na parze. Gotowane nawet bardzo krótko są nie do jedzenia. Nie ma czego odcedzić. Zrobił się kisiel. Rozgotowane robią sie juz 10 min. od zagotowania wody. Ostatnio rozgotowały sie tak, że powstała papka z wodą. Masakra, co za świństwo ludziom wciskają, to dla świń się nie nadaje!

  8. legac (Gość) 4 stycznia 2012, 3:42

    Dobrze wiedziec ze pieczone zachowuja najwiecej witamin .Takich najwiecej jem a ze obierac sie czasami nie chce to i w mundurkach od razu ;]

  9. podstawowka (Gość) 20 lutego 2012, 22:53

    magnez budulcem zebow i kosci?
    o tak chwalcie ten artykul dalej :D

  10. Alicja Żywczak 21 lutego 2012, 10:05

    Magnez jest składnikiem kości - znajduje się w nich połowa. A jednym z objawów braku tego pierwiastka w organizmie, jest próchnica zębów.

  11. Ewa,k (Gość) 12 marca 2012, 21:40

    artykuł niezbyt jasny, to jak w koncu z wywarem z gotowanych ziemniaków wylać bo zawiera solaninę czy pić bo rozpuszcza kamienie nerkowe?

  12. Alicja Żywczak 13 marca 2012, 9:22

    W artykule mowa jest o młodych i starych ziemniakach - wówczas wylewamy wodę. W bardzo młodych ziemniakach mamy sporą ilość nawozów sztucznych, w starych zaś solaninę. Jest to oczywiście zalecane, a nie nakazane.